Verko de Katja pri Printempa renkontigho en Saint-Palais Majo 2026

Pasintjara spuro ankoraŭ ne paliĝis,
En montoj eŭskaj ĝi milde hejmiĝis.
Sed jaro pasis — kaj ree ni venis,
Kaj novan paĝon kune komencis.
Ne dek-ok ĉi-foje — malpli, sed ne malpli varme,
Dek unu koroj — sed ritmo samsame.
Ne nombro gravas en tia etoso —
Sed fajro interna kaj komuna voĉo.
Jam la unua vespero — sen longa atendo,
Ni iris spekti moviĝantan eventon:
Passem tra urboj, tra nokta vojeto —
Lingvo en paŝoj, en viva sekreto.
Vortoj ne nur diritaj — sed portataj,
De man’ al man’ — kiel fajro transdonataj.
Kaj ni staris flanke, sed ankaŭ interne —
Ĉar lingvoj vivas en homoj sincere.
Ĉi-jare programo — pli klare skribita,
Sed mistero restis — ne tute malkaŝita.
Ĉar plej gravaj momentoj ne estas en plano —
Sed en tiu “nun”, kiu fluas spontane.
Matene ni iris al muelejo malnova,
Kie akvo kaj radoj kunlaboras denove.
La spiro de vento, la sono de fluo —
Rakonto pri vivo, labor' kaj faruno.
La gvidanto parolis en lingvo eŭska,
Kiel kanto antikva, profunda kaj homa.
Kaj Naĉo, fidela — inter ni kaj la mondo,
Tradukis kun sento ĉiun vorton kaj ondon.
Ni vidis la radojn, la forton de akvo,
Kaj kiel el greno fariĝas nutraĵo.
Li klarigis pacience, kun gesto kaj rido,
Kiel funkcias la muelejo en sia ritmo.
Kaj tuj apude — sub ĉielo iom nuba,
Ni faris piknikon, etoso tre luma.
Manĝaĵoj, ridetoj, konversacio flua —
Kaj tempo forglitis, ni jam survoje.
Sed kiam ni preskaŭ revenis al hejmo,
La pluvo nin kaptis — printempa dilemo.
Sed kio feliĉo — ke proksime la domo,
Kaj ridoj eĥis pli varme el koroj.
Ni iom ripozis — kaj poste, kun paŝo,
Ni iris al muzeo kun nova kuraĝo.
En muroj de monaĥejo, silenta kaj dika,
Historio spiris en formo antikva.
Ni aŭdis pri moneroj de tempoj forpasintaj,
Pri vivo en Navaro — rakontoj profundaj.
Sur muroj — portreto kun nobla vizaĝo-
La patrino de reĝo Henriko la kvara.
Kaj ankaŭ arbo — genealogia vojo,
De Navaro ĝis la dinastio de la Burbonoj.
Historio kvazaŭ rivero fluanta tra jaroj,
Kun branĉoj, eventoj kaj homaj deklaroj.
Sed estis ankaŭ mapo — simpla, sed grava,
Kiu montris regionojn de l’ lingvo eŭska:
Kie ĉiu valo, ĉiu montara parto
Parolas iom alie — kun propra arto.
Kaj jen — nova salono subite malfermiĝis:
Teatro nin atendis — kvazaŭ mondo vekiĝis.
Sceno jam preta, kun lumo kaj spaco —
Kaj sento: la tago ne finiĝas sen graco.
Kaj poste la ĉambro - la muro kolora
Plenplena je blazonoj, simboloj valoraj.
Baskaj reprezentoj — ĉiu kun historio,
Ĉiu kun memoro, kun propra signifo.
Iuj kun leonoj, aliaj kun turoj,
Kun arboj, kun ondoj, kun fortikaj muroj.
Laŭ regiono — ĉio ŝanĝiĝas subtile,
Sed kune ĝi formas identecon trankvile.
Kaj ni promenadis inter tiuj bildoj,
Kvazaŭ tra jarcentoj, tra rakontaj filoj.
Ĉiu blazono — kiel vorto en frazo,
Kiu rakontas pri l’ popolo sen bruo kaj brilo.
Kaj poste — historia salono malfermiĝis,
Kaj tempo subite malantaŭen turniĝis.
De prahistoriaj spuroj ĝis hodiaŭa mondo —
Ni sekvis la vojon tra jarcenta ondo.
Ŝtonoj, iloj, signoj de vivo komenca,
Rakontis pri homo — silenta, sed pensa.
Paŝo post paŝo — evoluo montriĝis,
Kiel la mondo iom post iom konstruiĝis.
Kaj ne nur historio en fora distanco —
Sed ankaŭ ĉiutago, en simpla nuanco:
Pri vivo de homoj, ilia laboro,
Kutimoj, tradicioj — kun hejma valoro.
Gvidanto kun sperto, kun voĉo sincera,
Montris la vivon — ne nur teoria.
Kiel oni loĝis, laboris kaj vivis,
Kaj kiel la tempo ilin formis kaj gvidis.
Kaj tiel ni staris — inter “iam” kaj “nun”,
Sentante la tempon kiel ion komunan.
Ĉar ĉio, kion ni vidas — ne estas hazarda,
Sed parto de vojo — profunda kaj granda.
Kaj denove Naĉo — kun pacienca atento,
Tradukis por ni ĉiun gravan momenton.
Ĉiu traduko — ne nur simpla klarigo,
Sed kvazaŭ dua vivo por ĉiu historio.
Kaj fine — kun rideto, surprizo vigliĝis:
Pri baska pilota rakonto ekestis.
Ludo rapida, kun ritmo kaj forto —
Parto de kulturo, ne nur simpla sporto.
Kaj eĉ ĉampiono — el tiu ĉi loko,
Fiero de regiono, viva en ĉiu voko.
La spirito eŭska — en ludo kaj vivo,
En movo, en tradicio — kun forta motivo.
Post la muzeo — nova prezento komenciĝis,
Pri Finistero — kie la mondo preskaŭ finiĝis.
Ĉe limo kun Hispanio, inter vento kaj maro,
Kie horizonto ŝajnas senfina kaj klara.
Rakonto pri delfeno — soleca, sed fama,
Kun naturo libera kaj konduto tre drama.
Oni avertis: “Ne tuŝu, restu malproksime!” —
Sed homoj, nu… ofte agas ne tre estime.
Ĉar malgraŭ la reguloj kaj zorga peto,
Ili proksimiĝis — kun tro da intereso.
Kaj la delfeno mem — ne tute kontraŭis,
Eĉ ŝajnis ke li atenton ĝui konstruis.
Li naĝis ĉirkaŭe, kvazaŭ en spektaklo,
Kun homoj kiel publiko en viva miraklo.
Stranga amikeco inter homo kaj maro —
Kun limo maldika inter zorgo kaj varo.
Kaj mi mem provis — kun fotilo en mano,
Eniri la akvon… sed ho, kia plano!
La maro estis malvarma — vere glacia,
Ne tuj mi kuraĝis — estis provo heroeca!
Unu paŝo, du paŝoj — kaj reen preskaŭ,
Sed por la video — mi min venkis!
Ĉar momentoj tiaj ne venas dufoje,
Eĉ se la akvo vin testas per frosto survoje.
Tion ĉi prezentis Marcelo kun zorgo kaj sento —
kaj ankaŭ pri insulo Ruzik - kun naturo sincera.
Tie loĝas birdoj, en granda komunumo,
Inter ili — norda sulo — kun blanka plumaro kaj flugo.
Dudek mil paroj — impona nombro,
Sidantaj kune sub ĉiela ombro.
Sur rokoj severaj, super ondoj bruaj,
Ili konstruas nestojn — simplaj, sed fortaj.
Kaj plej fascina — ilia amhistorio:
Elekti partneron — por la tuta vivo.
Danco, donaco, rigardoj subtilaj —
Rilato komenciĝas per gestoj mirindaj.
Kaj jen interesa fakto — ne sen signifo:
Ili demetas nur unu ovon en ĉiu jar-ciklo.
Kaj kiam ideto al mondo aperas,
La gepatroj ĝin nutras ĝis forte ĝi kreskas.
Kaj fine de ĉio — sub vespera aero,
Eksonis kanto kun viva espero.
Sulinsulo leviĝis tra spaco kaj vento,
Kaj kunigis nin ĉiujn en sama momento.
Ni ree babilis — kiel iam, sen limo,
Inter lingvoj, kulturoj — unu komuna ritmo.
Kaj nokto denove nin milde envolvis,
Kiel pasintjare — nenio dissolviĝis.
Kaj dimanĉon — denove, en trankvila mateno,
Rafa per videovoko, kun entuziasma tono,
Rakontis al ni pri grava historia persono,
El Donapaleu — en Navaro regiono.
Pri Kastilio, konfliktoj kaj kredo,
Inter protestantoj kaj katolika heredo.
Pri Navaro — kun sia propra destino,
Kaj vojo de homo tra sorto kaj fino.
Kaj inter rakontoj — eŭskaj frazoj sonis,
Kiel etaj perloj, kiuj memoron kronis.
Kaj ni aŭskultis — kun penso kaj koro,
Kiel ĉiu vorto malfermas novan pordon.
Li ankaŭ menciis libron interesan,
Kun pensoj profundaj kaj lingvo impresa.
Vere bela rakonto — ne nur informo,
Sed viva vojaĝo en historia formo.
Ni ankaŭ promenis tra la urbeto,
Kun ludo intelekta, ĝojo kaj profunda sento.
Stratetoj kvazaŭ nin mem rakontis,
Kaj ĉiu paŝo novan memoron donis.
Ni ankoraŭ vidis akvofalo kara,
Kie ni jam estis — memor’ ankoraŭ klara.
Loko konata, sed ĉiam nova sento,
Kvazaŭ tempo rondiras en milda momento.
Kaj tie ni aŭdis rakonton kuriozan,
Pri loka specialaĵo, iom misterozan:
Kolombo kun kapuĉilo — stranga, sed bela,
Tradicio viva, iomete fabela.
Tiu programo — kun zorgo kaj amo,
Estis preparita de Mari, tre gastama.
Ŝi varme nin akceptis, kun koro malferma,
Kaj ĉiu momento fariĝis pli bela.
Kaj Marcel, fidela dum ĉiu paŝado,
Estis nia gvidanto en la promenado.
Kun voĉo trankvila kaj scioj profundaj,
Li montris al ni lokojn vere abundaj.
(Kaj nia gvidanto dum ĉiu paŝado,
Kun voĉo trankvila kaj klara parolado,
Kondukis nin milde tra belaj stratoj,
Kaj montris al ni lokojn vere abundajn.)
Sankta Paleo estas vere gastama,
Kun etoso varma, sincera kaj ama.
Do venu — vi vidos, mem esploros,
Kaj eble ankaŭ vi ĉi tie enamiĝos.
*****
Kaj por tiuj, kiuj ne estis antaŭe —
Jen rakonto pri homoj, simpla kaj prava:
Pri vojaĝo ne nur tra montoj aŭ landoj,
Sed tra koroj — kun malfermitaj manoj.
Kaj por tiuj, kiuj memoras la paseon —
Jen daŭrigo, ne fino de nia rakonto.
Ĉar ĉiu renkontiĝo estas kiel semo —
Kreskanta silente en komuna memoro.
Do ĝis revido — eble jam baldaŭ,
En alia printempo, sub simila ĉielblu’.
Ĉar tia renkonto ne restas nur tie —
Ĝi vivas en ni… kaj revenas ĉiam plie

PRINTEMPA RENKONTIGHO MAJO 2025

ESPERANTO : PONT LINGUISTIQUE UNIVERSEL

Le pont linguistique ESPERANTO apparut au XIXème siècle, créé par le Docteur Louis Lazare Zamenhof. Cette langue est née pour que les personnes de différentes cultures puissent communiquer entre elles et échanger leurs idées le mieux possible, pour que les relations deviennent riches et paisibles.

 

Pour ces raisons, l'ESPERANTO est enseigné et utilisé à l'Université EMEKI. Petit à petit les autres Universités suivront la même dynamique.

 

L'université se veut aussi un lieu d'accueil pour les espérantistes du monde entier qui souhaiteraient y passer quelques jours et suivre les cours dispensés sur place. La logistique de base est installée pour cela, dans l'esprit espérantiste : simple, autonome, convivial.

 

 

initiativeS

Chaque semaine,  un cours d'espéranto est proposé, dans une ambiance conviviale et participative.

 

D'autres initiatives, permettant de concrétiser l'usage de cette langue sont étudiées et mises en oeuvre.

 

Quelques exemples (images ci-contre) :

  • Octobre 2015 : présentation du dictionnaire basque-esperanto à Vittoria-Gazteiz effectué par l'éminent écrivain Aitor Arana, qui par ailleurs écrit de multiples ouvrages tantôt en basque, tantôt en espéranto, la plupart du temps, traduits ensuite par ses soins dans l'autre langue.
  • Première rencontre espérantiste, en juin 2017, réunissant les espérantistes du pays basque nord et sud, ainsi que les béarnais.
  • Rencontres esperantistes régulières avec des basques nord et sud, mais aussi de différentes régions et pays
  • L'exemple lors d'une rencontre : les basques du sud ne parlaient pas français. Une  basque du nord débutante en espéranto a fait un exposé en basque sur l'historique du drapeau basque, traduit simultanément en espéranto par un basque du sud et compréhensible  ainsi par les français : un vrai échange interculturel !

Stage d'esperanto Arrout (09) 2022

E.M.EK.I

Euskal Herriko Mendebalde EKialde Izan Uniberstitatea

118, Avenue de Gibraltar

64120 SAINT-PALAIS France

Email: [email protected]

Telephone: +33/601 94 78 11